Mkutano wa 12 wa Afya Tanzania

Kuanzia tarehe 1–3 Oktoba 2025, Prime Health Initiative Tanzania (PHIT) ilishiriki kwa fahari katika Mkutano wa 12 wa Afya Tanzania, uliofanyika katika Kituo cha Kimataifa cha Mikutano cha Julius Nyerere jijini Dar es Salaam. Mkutano huo uliwakutanisha zaidi ya watunga sera 2,000, watafiti, watekelezaji, na wadau wa maendeleo ili kuendeleza suluhisho za kuimarisha mfumo wa afya wa Tanzania. Ushiriki wa PHIT ulijitokeza kupitia uwasilishaji wa matokeo yenye athari kubwa kutoka mradi wa Mlinde Mama, mpango bunifu wa afya ya kidijitali na akili mnemba (AI) ulioundwa kuboresha matokeo ya afya ya uzazi katika maeneo yenye rasilimali chache.

Kuonyesha Ushahidi wa Matokeo

PHIT ilichangia mawasilisho matatu ya kisayansi yaliyoangazia maarifa muhimu kutoka utekelezaji katika mkoa wa Geita:

• Fursa Zilizokosekana katika Uchunguzi wa Wajawazito
  Dkt. Hamid Mandali aliwasilisha ushahidi wa kuvutia kuhusu mapengo katika ufikiaji wa uchunguzi wa wajawazito wakati wa mgusano wa kwanza katika vituo vya kawaida vya afya ya umma. Matokeo hayo yalisisitiza umuhimu wa kuimarisha minyororo ya usambazaji wa vipimo muhimu vya ANC, kuboresha mafunzo ya watoa huduma, na kuongeza ufuasi wa miongozo ya kitaifa. Utafiti huo ulisisitiza kuwa kuboresha ubora wa data, usimamizi, na mifumo ya uwajibikaji ni jambo la msingi katika kufikia uchunguzi kamili wa afya ya uzazi.
• Mitazamo Kuhusu Huduma ya Kliniki ya Wajawazito kwa Vikundi (G-ANC)
  Alen Kinyina alishiriki maarifa ya kina kutoka kwa wanawake, watoa huduma za afya, na wasimamizi wa afya kuhusu utekelezaji wa Huduma ya Kliniki ya Wajawazito kwa Vikundi. Utafiti ulionyesha kuwa miundombinu bora, uwezeshaji wenye ujuzi, na muunganiko katika sera za kitaifa ni vichocheo muhimu vya kuboresha ubora wa huduma na kupanua G-ANC kote Tanzania.
• AI na Afya ya Kidijitali kwa Ugunduzi wa Mapema wa Hatari
  Isaac Lyatuu aliwasilisha kazi bunifu kuhusu matumizi ya mifumo ya kujifunza kwa mashine (machine learning) katika ugunduzi wa mapema wa matatizo ya shinikizo la damu wakati wa ujauzito. Kwa kutumia data halisi kutoka maeneo yenye rasilimali chache, matokeo yalionyesha uwezo wa zana zinazotumia AI kama Mlinde Mama katika kubaini mapema mimba zenye hatari kubwa na kusaidia maamuzi ya kimatibabu kwa wakati muafaka.

Kuchochea Mabadiliko ya Kimfumo

Katika mawasilisho yote, ujumbe mmoja ulijitokeza kwa uwazi: teknolojia peke yake haitoshi. Athari endelevu inahitaji mtazamo wa kimfumo—unaounganisha ubunifu wa kidijitali na uimarishaji wa mifumo ya afya, uwezo wa watumishi, minyororo ya usambazaji, na utawala bora.

Jukwaa la Mlinde Mama linadhihirisha mfano huu jumuishi kwa kuunganisha:

• Ubainishaji wa hatari unaotumia AI
• Mifumo ya utoaji wa Huduma ya Kliniki ya Wajawazito kwa Vikundi (G-ANC)
• Mifumo ya data ya kijamii na ya vituo vya afya
• Zana za kusaidia maamuzi kwa watoa huduma

Kuiweka Tanzania Kuwa Kiongozi katika Afya ya Uzazi ya Kidijitali

Michango ya PHIT iliiweka Tanzania kuwa kiongozi katika matumizi ya afya ya kidijitali na AI katika huduma za uzazi barani Afrika. Ushahidi uliozalishwa hauongezi tu mwelekeo wa sera za kitaifa na muundo wa mipango, bali pia unatoa mfano unaoweza kupanuliwa kwa maeneo mengine yenye rasilimali chache.

Tunachotarajia Mbeleni

Ushiriki katika Mkutano wa Afya Tanzania ulithibitisha tena azma ya PHIT ya:

• Kuendeleza afua za afya ya uzazi zenye msingi wa ushahidi
• Kuunga mkono jitihada za kuimarisha mfumo wa afya wa taifa
• Kupanua suluhisho bunifu za kidijitali zenye msingi wa mazingira ya ndani

Tanzania inapoendelea na safari yake ya kupunguza vifo vya akina mama, mipango kama Mlinde Mama inaonyesha kuwa kuunganisha ubunifu na mifumo imara ya afya kunaweza kuleta athari kubwa za kimageuzi kwa kiwango kikubwa.